Angioplastyka balonowa

Angioplastyka balonowa

Angioplastyka balonowa naczyń wieńcowych, czyli zabieg PTCA (skrót od angielskiej nazwy Percutaneous Transluminal Coronary Angioplasty) jest przezskórną interwencją wieńcową, która polega na udrożnieniu zwężonej lub nawet zupełnie zamkniętej tętnicy wieńcowej bez konieczności wykonania zabiegu chirurgicznego.

Zwężenie naczyń wieńcowych

Miażdżyca jest procesem dotyczącym wszystkich naczyń w organizmie, tak więc również naczyń wieńcowych. Powstawanie zwężeń związane jest z odkładaniem się nieprawidłowych związków na wewnętrznej powierzchni ściany naczyń, np. cholesterolu, soli wapnia oraz zagregowanych płytek krwi. W następstwie zwężenia dochodzi do zmniejszenia rezerwy wieńcowej i do niedokrwienia w razie zwiększonej pracy serca, co objawia się bólami dławicowymi. Jeżeli dojdzie do gwałtownego zmniejszenia przepływu krwi przez naczynie, dochodzi do zawału serca bez uniesienia załamka ST, jeżeli natomiast naczynie ulegnie zamknięciu, występuje zawał serca z załamkiem ST, jako skutek martwicy mięśnia sercowego.

Strategie leczenia zwężeń naczyń wieńcowych

Celem leczenia jest przywrócenie prawidłowego przepływu krwi przez naczynia wieńcowe, a w przypadku nieistotnych zwężeń - zatrzymanie ich progresji. W zależności od występujących dolegliwości oraz od zmian w naczyniach wieńcowych, możliwe są do zastosowania różne sposoby leczenia. Podstawą jest ograniczenie czynników ryzyka oraz leczenie farmakologiczne.

Następnie możliwe jest poszerzenie światła naczynia wieńcowego w miejscu zwężenia za pomocą specjalnego cewnika (przezskórna angioplastyka wieńcowa, tzw. balonikowanie naczyń wieńcowych), albo ten zabieg poszerzony o wszczepienie w miejsce zwężenia protezy naczyniowej - tzw. stentu. Ponadto, wykonuje się operację pomostowania naczyń wieńcowych (CABG), która polega na wykonaniu dodatkowych połączeń naczyniowych "omijających" miejsce zwężenia.

Na czym polega angioplastyka balonowa?

Procedura ta polega na poszerzeniu zwężonej tętnicy wieńcowej za pomocą balonu na cewniku wprowadzonym przezskórnie do tętnicy wieńcowej, co ma na celu przywrócenie prawidłowego ukrwienia mięśnia sercowego. Do poszerzenia naczynia dochodzi najprawdopodobniej dzięki rozciągnięciu błony środkowej oraz włókien kolagenowych błony zewnętrznej ściany tętnicy oraz zmiażdżeniu blaszki, pęknięciu błony wewnętrznej i częściowo środkowej.

Do przeprowadzenia zabiegu angioplastyki wieńcowej konieczne jest jedynie wykonanie małego nakłucia tętnicy udowej, ewentualnie promieniowej lub ramiennej, tak jak się to dzieje podczas koronarografii. Następnie wprowadza się koszulkę ze specjalną zastawką, dzięki której w ujściu tętnicy wieńcowej w pierwszej kolejności umieszcza się pod kontrolą fluoroskopową poza zwężenie prowadnik (grubszy cewnik), by potem po wytyczonym przez niego torze wprowadzić właściwy cewnik z balonikiem.

Rozmiar balonika jest dobierany w zależności od średnicy odcinka tętnicy przed i za zwężeniem. Po jego dokładnym umiejscowieniu wypełniany jest na kilka sekund będącą pod ciśnieniem kilku atmosfer mieszaniną soli fizjologicznej i kontrastu, co rozszerza przewężone miejsce naczynia. W razie braku efektu procedurę można powtarzać wypełniając balon pod coraz większym ciśnieniem. Zabieg może być zakończony wszczepieniem w miejscu zwężenia stentu.

Wskazania do balonikowania naczyń wieńcowych

Angioplastyka balonowa może być wykonywana w trybie planowym u chorych cierpiących na dolegliwości związane z chorobą niedokrwienną serca i stale leczących się, z niedostateczną odpowiedzią na terapię farmakologiczną lub w celu poprawy rokowania przy spełnieniu odpowiednich kryteriów.

Drugi tryb postępowania to tzw. rescue PTCA, czyli dosłownie PTCA "na ratunek", który jest wykonywany u chorych z ostrym lub zagrażającym zawałem mięśnia sercowego. Ma on na celu niedopuszczenie do dokonania się zawału lub ograniczenie jego rozległości. W tym przypadku angioplastyka jest wykonywana u chorych w stanie ciężkim, obarczonych dodatkowym ryzykiem, w związku z czym powinna być wykonywana w najbardziej doświadczonych ośrodkach, gdzie możliwy jest szybki transport chorego. W zawale serca z uniesieniem odcinka ST angioplastykę wykonuje się również w razie nieskuteczności leczenia fibrynolitycznego.

Powikłania angioplastyki balonowej

Podczas poszerzania naczynia może dojść do oderwania się fragmentów blaszki miażdżycowej i przyściennych skrzeplin, co może doprowadzić do dystalnej zatorowości naczynia, a nawet do całkowitego jego zamknięcia. Dlatego też w celu ochrony przed takim zagrożeniem wprowadzono system protekcji dystalnej, który ma za zadanie zatrzymać materiał zatorowy.

W razie gdyby poszerzenie po zadziałaniu balonikiem nie było wystarczające dla utrzymania odpowiedniego przepływu wieńcowego lub kiedy wystąpią powikłania, np. ostre zamknięcie światła naczynia, może zaistnieć konieczność rozszerzenia zabiegu. Obejmować on może założenie protezy naczyniowej, tzw. stentu. W bardzo rzadkich przypadkach może zaistnieć konieczność natychmiastowej operacji pomostowania naczyń wieńcowych.

Kolejnym powikłaniem jest restenoza, która objawia się nawrotem dolegliwości bólowych nawet w miesiąc po zabiegu, na skutek odnowienia się zwężenia. Uzależniona jest przede wszystkim od zaawansowania zmian w naczyniach wieńcowych oraz od pierwotnego wyniku zabiegu balonikowania. Angioplastykę balonową można powtarzać lub wykonać CABG.

Lekarz Magdalena Kowalska

Piśmiennictwo: "Choroby wewnętrzne" pod redakcją prof. dr hab. Andrzeja Szczeklika, TOM I, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005.

Komentarze

Znajdź najlepszego lekarza

Reklama

Artykuły Angioplastyka balonowa

Angioplastyka (PTCA)

Angioplastyka (PTCA - Percutaneous Transluminal Coronary Angioplasty, przezskórna śródnaczyniowa angioplastyka wieńcowa) to...

Anomalie tętnic wieńcowych

Anomalie tętnic wieńcowych możemy podzielić na trzy grupy: przetoki tętniczo-żylne; odejście lewej tętnicy wieńcowej od tętnicy...

Naczynia wieńcowe serca

Naczynia wieńcowe serca

Serce człowieka unaczynione jest przez tętnice wieńcowe (początkowy odcinek tętnic wieńcowych obejmuje serce, co może przypominać...

Aterektomia

Aterektomia

Przezskórne interwencje wieńcowe (PCI) jest to seria zabiegów mających na celu odtworzenie drożności zamkniętego naczynia...

Restenoza

Restenoza

Restenoza, czyli powtórne zwężenie tętnicy po zabiegu jej poszerzania, stanowi jeden z najistotniejszych problemów...

Tagi Angioplastyka balonowa

Grupy Angioplastyka balonowa

Grupa Choroba niedokrwienna (wieńcowa)

Grupa Choroba niedokrwienna (wieńcowa)

Podziel się z innymi użytkownikami jak u Ciebie objawia się choroba niedokrwienna. Dowiedz się jak radzić sobie z rozległymi dolegliwościami przy wieńcówce oraz jakie leki mogą je...

Grupa Angioplastyka

Grupa Angioplastyka

Możesz się tu podzielić swoimi doświadczeniami związanymi z angioplastyką, obawami przed zabiegiem, rehabilitacją oraz możliwymi powikłaniami pozabiegowymi.