Bradykardia

Bradykardia, czyli wolna częstość akcji serca jest stanem bardzo często stwierdzanym podczas badania przedmiotowego pacjentów. Przyczyn patologicznej bradykardii może być wiele. W niektórych przypadkach jest zjawiskiem fizjologicznym i, jeśli nie wywołuje żadnych uciążliwych objawów, nie wymaga podejmowania działań mających na celu przyspieszenie akcji serca.

Bradykardia - definicja i objawy

Bradykardia jest terminem określającym zwolnienie pracy serca u osób dorosłych poniżej 50-60 uderzeń na minutę. Fizjologicznie stan ten może występować w czasie snu, kiedy czynność serca może spadać nawet poniżej 40 uderzeń na minutę. Podobne zjawisko obserwowane jest u regularnie trenujących sportowców i nie powinno stanowić powodu do niepokoju, o ile nie powoduje żadnych innych objawów.

W czasie bradykardii serce nie kurczy się z taką szybkością jak powinno, a w związku z tym transport tlenu do tkanek jest mniejszy niż jego zapotrzebowanie.

Stan ten może prowadzić do wystąpienia takich objawów jak:

  • zmęczenie,
  • zawroty głowy,
  • osłabienie,
  • zaburzenia równowagi.

Przy bradykardii nawet wykonywanie codziennych czynności może powodować uczucie zmęczenia. Objawy często narastają stopniowo i dlatego wiele osób z bradykardią nie zdaje sobie sprawy, że ma chore serce.

Przyczyny bradykardii

Patologiczna bradykardia może występować w następujących przypadkach:

  • Przy zwiększonej aktywności nerwu błędnego. Jest wiele czynników wywołujących nadmierną aktywacje nerwu błędnego. Może występować w takich przypadkach, jak ucisk na zatokę szyjną (może wystąpić przy zbyt ciasnym kołnierzyku lub pod wpływem strumienia wody z prysznica), wymioty lub kaszel, nagłe narażenie twarzy na zimną wodę, przedłużone przebywanie w pozycji stojącej. Zwiększona aktywność nerwu błędnego może także powodować przewlekłą bradykardię w spoczynku.
  • Przy zwiększonym ciśnieniu śródczaszkowym, które powinno być zawsze brane pod uwagę u chorych z bradykardią i objawami neurologicznymi.
  • Przy dysfunkcji węzła zatokowego, w której zwolniona akcja serca może być pierwszą manifestacją kliniczną.
  • W zawale serca. Bradykardia zatokowa występuje u około 15 do 25% chorych ze świeżym zawałem mięśnia serca, zwłaszcza w zawale ściany dolnej, gdyż prawa tętnica wieńcowa zaopatruje w krew węzeł zatokowy u około 60% ludzi. Przeważnie bradykardia ta ma charakter przemijający.
  • W zespole bezdechu sennego może występować ciężka bradykardia <30/min podczas epizodów bezdechu. Leczenie bezdechu zazwyczaj powoduje również ustąpienie bradykardii. Chorzy z zespołem bezdechu sennego mają często nocną bradykardię lub napadowe tachyarytmie, którym można zapobiegać przez stałą stymulację przedsionkową. Ponadto, stymulacja przedsionkowa znacząco redukuje liczbę epizodów bezdechu pochodzenia centralnego lub obstrukcyjnego bez skrócenia całkowitego czasu snu.
  • Po stosowaniu pewnych leków (bradykardia polekowa). Wiele leków może powodować depresję węzła zatokowego i zwalniać akcję serca. Są to m.in. leki parasympatykomimetyczne, sympatykolityczne (beta-blokery, rezerpina, guanetydyna, methyldopa, klonidyna), cymetydyna, naparstnica, blokery kanału wapniowego, amiodaron i inne leki antyarytmiczne oraz sole litu).
  • Inne przyczyny bradykardii to: niedoczynność tarczycy, hipotermia, hipoksja, niektóre infekcje, zaburzenia elektrolitowe (na przykład wzrost poziomu potasu).

Bradykardia - diagnostyka

Bradykardię wykrywa się najczęściej za pomocą badania elektrokardiograficznego, zwanego w skrócie EKG. Jeśli bradykardia występuje napadowo, konieczne jest wykonanie badania Holtera, czyli badania elektrokardiograficznego, które monitoruje czynność serca przez 24 godziny lub, gdy zachodzi taka potrzeba, przez dłuższy okres czasu.

Czasami, aby określić przyczynę arytmii, lekarz może także zalecić wykonanie ECHO serca, czyli USG, które ukazuje wszystkie struktury anatomiczne serca i ich ewentualne defekty. Dodatkowo, można wykonać badanie echokardiograficzne z wykorzystaniem sondy przezprzełykowej. Bardzo często dochodzi do zdiagnozowania bradykardii przy okazji badań zleconych w kierunku stwierdzenia innych chorób układu sercowo-naczyniowego.

Leczenie bradykardii

Po ustaleniu przyczyny objawowego rzadkoskurczu lekarz prowadzi działania mające na celu jej usunięcie. Jeżeli przyczyna, przez którą występowała bradykardia zostanie usunięta, uciążliwe objawy powinny ustąpić, a praca serca powrócić do normy. W sytuacji przyjmowania leków mogących powodować bradykardię należy rozważyć zmianę terapii.

Jeśli po usunięciu przyczyny dolegliwości sytuacja nie ulega unormowaniu, należy rozważyć wszczepienie stymulatora wewnętrznego serca, który pomaga dostosować czynność serca do zapotrzebowania organizmu. Istnieje tyko kilka wskazań do wszczepienia stymulatora serca u bezobjawowych chorych. Impulsy wysyłane przez urządzenie naśladują prawidłową pracę serca.

Zależnie od sytuacji stymulator może:

  • zastępować impulsy z węzła zatokowo-przedsionkowego w przypadku ich nadmiernego zwolnienia lub zablokowania ich przewodzenia do komór,
  • ułatwiać utrzymanie prawidłowego odstępu czasowego pomiędzy kurczeniem się przedsionków i komór serca,
  • zapewniać utrzymanie prawidłowej częstości skurczów komór serca, mającej podstawowe znaczenie z punktu widzenia zapewnienia prawidłowego przepływu krwi.

Każdy stymulator składa się z generatora impulsów, wytwarzającego bodźce elektryczne oraz z elektrody lub elektrod przewodzących impulsy z generatora do serca. Te same elektrody przewodzą także impulsy z serca do stymulatora. Dzięki odbieraniu impulsów elektrycznych z serca, możliwa jest kontrola rytmu serca przez stymulator i w razie potrzeby wysyłanie właściwego bodźca z generatora.

Stymulatory wymagają okresowej kontroli w kardiologicznej poradni stymulatorowej. Podczas wizyty kontrolnej lekarz powinien ocenić prawidłowość pracy stymulatora oraz dokonać jego regulacji, gdy zachodzi taka potrzeba.

Komentarze

Znajdź najlepszego lekarza

Reklama

Artykuły Bradykardia

Zaburzenia rytmu serca

Prawidłowy rytm serca to rytm zatokowy, podczas którego węzeł zatokowo-przedsionkowy (SA) działa jak naturalny rozrusznik z...

Praca serca

Serce w czasie spoczynku wykonuje 70-75 skurczów na minutę. Objętość krwi wyrzucana z jednej komory podczas skurczu wynosi ok. 70...

Ciśnienie krwi i tętno

Ciśnienie krwi i tętno

W cyklu pracy serca wyróżniamy skurcz i rozkurcz. Podczas skurczu (systole) krew wyrzucana jest z komór do tętnic. W czasie...

Arytmia serca

Arytmia serca to stan, w którym prawidłowa praca serca jest zaburzona. U podłoża tego typu patologii leżą nieprawidłowości w...

Blok przedsionkowo-komorowy

O bloku przedsionkowo-komorowym mówimy w sytuacji, gdy impuls, powstający w układzie bodźco-przewodzącym, napotyka na przeszkodę...

Tętno u kobiety ciężarnej

Tętno u kobiety ciężarnej

W czasie trwania ciąży w organizmie kobiety zachodzą liczne zmiany. W ujęciu kardiologicznym, najważniejsze jest rozwinięcie się...

Tagi Bradykardia

Grupy Bradykardia

Grupa Arytmia serca

Grupa Arytmia serca

Jeśli tak jak wiele innych osób cierpisz na arytmię serca porozmawiaj o tym. Podziel się swoimi dolegliwościami oraz jak sobie z nimi radzisz. Dowiedz się więcej o metodach...

Grupa Niskie tętno (puls)

Grupa Niskie tętno (puls)

Grupa dla osób o niskim tętnie, gdzie można porozmawiać o radzeniu sobie z konsekwencjami obniżonego tętna oraz o możliwych przyczynach takiego stanu.

Grupa Bradykardia

Grupa Bradykardia

Grupa dla osób, które podejrzewają u siebie bradykardię lub została ona już u nich zdiagnozowana. Możesz się tu podzielić doświadczeniami z terapii bradykardii.