Naczynia wieńcowe serca

Naczynia wieńcowe serca

Serce człowieka unaczynione jest przez tętnice wieńcowe (początkowy odcinek tętnic wieńcowych obejmuje serce, co może przypominać wieniec). Wyróżniamy dwie główne tętnice wieńcowe, które odchodzą od aorty wstępującej w tzw. zatokach aorty (Valsalvy).

Główne tętnice wieńcowe to lewa i prawa tętnica wieńcowa. Tętnice wieńcowe zaopatrują wyłącznie ścianę serca (dodatkowo oddają drobne gałązki do aorty i pnia płucnego). W przypadku, gdy światło jednego z naczyń wieńcowych zostanie zamknięte (np. w wyniku pęknięcia blaszki miażdżycowej), dochodzi do zawału mięśnia sercowego w obszarze unaczynionym przez dane naczynie.

Początkowo prawa i lewa tętnica wieńcowa biegną razem w obrębie tzw. bruzdy wieńcowej. W dalszym przebiegu lewa tętnica wieńcowa układa się w bruździe międzykomorowej przedniej, a prawa w bruździe międzykomorowej tylnej. Tętnice wieńcowe układają się na powierzchni serca wężowato, dzięki czemu praca serca (skurcz i rozkurcz) nie powoduje wzrostu oporów przepływu. W około 80% przypadków lewa tętnica wieńcowa ma większą średnicę od prawej. Rozkurcz komór jest momentem, kiedy krew może swobodnie przepływać przez tętnice wieńcowe.

Lewa tętnica wieńcowa (arteria coronaria sinistra) odchodzi w lewej zatoce aorty w postaci krótkiego pnia (ok. 1 cm), który następnie dzieli się na gałąź międzykomorową przednią - przednią zstępującą (LAD - left anterior decsending) i gałąź okalającą (Cx - circumflexus). Od LAD odchodzą drobniejsze odgałęzienia, takie jak gałąź skośna lewej tętnicy wieńcowej zstępującej (D), tętnice przegrodowe (S). Od pnia gałęzi okalającej (Cx) odchodzą tętnica okalająca przedsionka lewa (LAC) i gałęzie brzeżne.

Prawa tętnica wieńcowa (RCA - right coronary artery, arteria coronaria dextra) odchodzi w prawej zatoce aorty. Jedną z pierwszych gałęzi odchodzących od prawej tętnicy wieńcowej jest gałąź węzła zatokowego (SN), która unaczynnia węzeł zatokowo-przedsionkowy. Następnie odchodzą od niej gałąź komorowa prawa (RV) i gałąź przedsionkowa prawa (RA). W dalszym odcinku z prawej tętnicy wieńcowej wyodrębniają się tętnica brzeżna i tętnica zstępująca tylna (PD).

Zakres unaczynienia tętnic wieńcowych

Tętnica wieńcowa lewa

  • lewa komora serca,
  • lewy przedsionek,
  • 2/3 przedniej przegrody międzykomorowej,
  • mięśnie brodawkowate komory lewej.

Tętnica wieńcowa prawa

  • prawa komora serca,
  • prawy przedsionek,
  • 1/3 tylnej przegrody międzykomorowej,
  • mięśnie brodawkowate komory prawej.

Przepływ krwi przez naczynia wieńcowe określa się jako przepływ wieńcowy. Serce zaopatrzone jest w szereg mechanizmów regulujących wielkość przepływu wieńcowego.

Rezerwa wieńcowa jest to maksymalna wartość przepływu krwi przez naczynia wieńcowe. Wyrażana jest w stosunku do przepływu wyjściowego i wynosi prawidłowo od 300 do 600%. U zdrowej osoby nawet maksymalny wysiłek fizyczny nie powoduje jej zmniejszenia ze względu na przepływ w czasie rozkurczu serca. Spadek rezerwy wieńcowej zachodzi w przypadku spadku ciśnienia perfuzyjnego, przyśpieszenia rytmu serca, zmniejszenia gęstości naczyń mikrokrążenia i pod wpływem czynników wymuszających zwiększenie spoczynkowego przepływu wieńcowego, np. takich jak niedokrwistość.

Dominik Siutka

Znajdź najlepszego lekarza

Artykuły Naczynia wieńcowe serca

Anatomia serca

Anatomia serca

Serce (cor s. cardia) jest narządem ośrodkowym układu naczyniowego określanym przez anatomów jako mięsień wydrążony, odgrywający...

Anomalie tętnic wieńcowych

Anomalie tętnic wieńcowych możemy podzielić na trzy grupy: przetoki tętniczo-żylne; odejście lewej tętnicy wieńcowej od tętnicy...

Koronarografia

Koronarografia

Koronarografia jest to badanie naczyń wieńcowych cewnikiem wprowadzonym przez tętnicę udową (lekarz nakłuwa ją w pachwinie...

No reflow phenomenom

No reflow phenomenom to zjawisko braku przepływu po udrożnieniu naczynia wieńcowego. Zawał serca jest martwicą mięśnia sercowego...

Tętnice wieńcowe

Tętnice wieńcowe

Tętnice wieńcowe są naczyniami doprowadzającymi krew do mięśnia sercowe. Stanowią pierwsze odgałęzienia aorty wstępującej,...

Stenty metalowe

Stenty metalowe

Zwężenie naczyń wieńcowych, powodowane najczęściej przez blaszkę miażdżycową, prowadzi do wystąpienia dławicy piersiowej albo do...

Angioplastyka balonowa

Angioplastyka balonowa

Angioplastyka balonowa naczyń wieńcowych, czyli zabieg PTCA (skrót od angielskiej nazwy Percutaneous Transluminal Coronary...

Ocena rezerwy wieńcowej

Ocena rezerwy wieńcowej

Rezerwa wieńcowa jest terminem kardiologicznym, który określa o jaki procent może wzrosnąć przepływ wieńcowy w porównaniu do...

Restenoza

Restenoza

Restenoza, czyli powtórne zwężenie tętnicy po zabiegu jej poszerzania, stanowi jeden z najistotniejszych problemów...

Tagi Naczynia wieńcowe serca

Grupy Naczynia wieńcowe serca

Grupa Zawał serca

Grupa Zawał serca

Grupa dla osób, które przeszły zawał serca. Dowiedz się jak wyglądają objawy zawału, jak należy postąpić w przypadku zawału serca oraz jakie mogą wystąpić po nim komplikacje....

Grupa Aorta

Grupa Aorta

Aorta jako tętnica główna jest narażona na szereg komplikacji przy chorobach układu krążenia. Porozmawiaj o niedomykalności zastawki aortalnej lub innych wadach aortalnych.

Grupa Choroba niedokrwienna (wieńcowa)

Grupa Choroba niedokrwienna (wieńcowa)

Podziel się z innymi użytkownikami jak u Ciebie objawia się choroba niedokrwienna. Dowiedz się jak radzić sobie z rozległymi dolegliwościami przy wieńcówce oraz jakie leki mogą je...