Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze (Hypertensio arterialis) jest to choroba układu krążenia polegająca na stałym lub okresowym podwyższeniu ciśnienia tętniczego krwi powyżej wartości prawidłowych, czyli 140/90 mmHg.

Nadciśnienie tętnicze z reguły wykrywane jest podczas przypadkowego badania kontrolnego krwi. Największa częstość występowania nadciśnienia występuje w grupie wiekowej pomiędzy 35. a 60. rokiem życia. W większości przypadków choroba ta przebiega bezobjawowo. W Polsce nadciśnienie dotyczy ok. 20% dorosłej populacji.

Przyczyny nadciśnienia

Do najczęstszych przyczyn nadciśnienia należą:

  • 95% przypadków nadciśnienia ma niewyjaśnioną przyczynę (nadciśnienie pierwotne nazywane inaczej idiopatycznym);
  • pozostałe 5% przypadków nadciśnienia ma określoną przyczynę wywołującą; może to być nadczynność tarczycy, choroby nerek, hiperaldosteronizm, zwężenie tętnicy nerkowej i wiele innych.

Objawy nadciśnienia

Zwiastunami nadciśnienia tętniczego często są bóle głowy (najczęściej w okolicy potylicy), krwawienia z nosa, zawroty głowy, pogorszenie tolerancji wysiłku, łatwe męczenie się i zaburzenia snu. Wielokrotnie pierwszym objawem klinicznym jest pogorszenie widzenia. Często objawy pojawiają się dopiero w postaci powikłań narządowych nadciśnienia.

Powikłania nadciśnienia

Nadciśnienie tętnicze wywołuje wiele niekorzystnych powikłań. Do najczęściej występujących zaliczamy:

Leczenie nadciśnienia tętniczego

Leczenie nadciśnienia tętniczego można podzielić na farmakologiczne i niefarmakologiczne:

Leczenie niefarmakologiczne nadciśnienia tętniczego

  • obniżenie masy ciała ma bardzo istotne znaczenie w leczeniu nadciśnienia tętniczego - dotychczasowe badania dowodzą, że u chorych z nadciśnieniem i 10% nadwagą, obniżenie masy ciała o 5 kg powoduje umiarkowany efekt hipotensyjny (obniżenie ciśnienia) oraz korzystnie wpływa na czynniki ryzyka (m.in. insulinooporność, cukrzyca, hiperlipidemia i przerost lewej komory serca);
  • ograniczenie spożycia alkoholu do minimum;
  • zaprzestanie palenia tytoniu w jakiejkolwiek postaci (papierosy, fajki, cygara);
  • regularne ćwiczenia fizyczne o umiarkowanym natężeniu, najlepiej szybki spacer lub pływanie - minimum 3-4 razy w tygodniu przez 30-40 min;
  • korzystne jest zmniejszenie spożycia soli kuchennej do mniej niż 100 mmol/dzień, co odpowiada 6 g NaCl;
  • zmiana diety, a zwłaszcza wprowadzenie ryb, warzyw i owoców (mogą być suszone).

Leczenie farmakologiczne nadciśnienia tętniczego

Rodzaj wybranego leczenia farmakologicznego zależy od stanu chorego. W wyjątkowych sytuacjach zagrażających życiu należy podać leki pozajelitowo w ciągłym wlewie dożylnym. Do stanów takich należą: obrzęk płuc, rozwarstwienie aorty i encefalopatia nadciśnieniowa.

Do najczęściej stosowanych leków przeciwko nadciśnieniu zalicza się:

Leczenie rozpoczyna się od monoterapii, czyli stosowania jednego leku. Takie działanie skutkuje pozytywnymi efektami u 30 do 50% chorych. Jeśli monoterapia nie daje efektu leczniczego, należy dołączyć do podawanego leku jeden lub dwa inne środki. Najczęściej stosuje się lek moczopędny w połączeniu z beta-blokerem, inhibitorem ACE lub brokerem receptora angiotensynowego. Niekiedy stosuje się połączenie blokera kanału wapniowego z beta-blokerem, inhibitorem ACE, ARB lub lekiem moczopędnym. Pozytywne rezultaty przynosi niekiedy połączenie beta-blokera z alfa-blokerem.

Przy dobieraniu leku trzeba uwzględnić wiek pacjenta i ewentualną ciążę. U osób w podeszłym wieku przeciwwskazane są blokery kanału wapniowego, a przy nadciśnieniu w ciąży unika się inhibitory ACE i blokery receptora angiotensynowego. U ciężarnych szczególnie polecane są blokery kanałów wapniowych, beta-blokery, labetalol i metylodopa. U mężczyzn z przerostem gruczołu krokowego szczególnie korzystnymi środkami są alfa1-blokery.

Badania zalecane u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym

Zalicza się do nich:

  • Kontrola ciśnienia tętniczeg 2-3 razy w tygodniu. Pomiary najlepiej wykonywać rano, w południe i wieczorem. Warto założyć sobie zeszyt, w którym będziesz notował wartości swojego ciśnienia, co ułatwi lekarzowi dobór odpowiedniej dawki leków;
  • Co jakiś czas warto wybrać się do okulisty, aby wykonać badanie dna oka, ponieważ nadciśnienie tętnicze powoduje zmiany w siatkówce (tzw. retinopatia nadciśnieniowa);
  • Okresowo należy oznaczyć we krwi stężenie potasu, sodu, kreatyniny (kontrola funkcji nerek);
  • Badanie ogólne (obecność mikroalbuminurii) i posiew moczu;
  • U wszystkich chorych zaleca się wykonanie badania EKG;
  • Kontrola poziomu cholesterolu całkowitego i frakcji: LDL, HDL oraz trójglicerydów.
  • Dominik Siutka

    Komentarze

    Znajdź najlepszego lekarza

    Reklama

    Artykuły Nadciśnienie tętnicze

    Tętniak rozwarstwiający aorty

    Tętniak rozwarstwiający aorty jest to pęknięcie błony środkowej ściany aorty. Najczęściej dochodzi do powstania tętniaka...

    Ciśnienie krwi i tętno

    Ciśnienie krwi i tętno

    W cyklu pracy serca wyróżniamy skurcz i rozkurcz. Podczas skurczu (systole) krew wyrzucana jest z komór do tętnic. W czasie...

    Nadciśnienie płucne

    Nadciśnienie płucne

    Nadciśnienie płucne jest jednostką chorobową, w przebiegu której wzrasta ciśnienie w tętnicach płucnych. Nadciśnienie...

    Niedociśnienie

    Prawidłowe wartości ciśnienia tętniczego powinny mieścić się w przedziale: skurczowe 120-129 mmHg oraz rozkurczowe 80-84 mmHg....

    Skoki ciśnienia tętniczego

    Skoki ciśnienia tętniczego

    Skoki wartości ciśnienia tętniczego mogą być bardzo dokuczliwym objawem. Mogą również stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i...

    Nadciśnienie ciążowe

    Nadciśnienie ciążowe

    Nadciśnieniem ciążowym nazywamy nadciśnienie, które rozwija się w drugiej połowie ciąży, tj. po dwudziestym tygodniu ciąży....

    Syndrom białego fartucha

    Syndrom białego fartucha

    Syndrom białego fartucha to żartobliwe określenia sytuacji, w której wyniki pomiarów wartości ciśnienia tętniczego danego...

    Złośliwe nadciśnienie tętnicze

    Złośliwe nadciśnienie tętnicze

    Złośliwe nadciśnienie tętnicze to najcięższa postać nadciśnienia tętniczego będąca klasyfikowana jako stan naglący. Oznacza to,...

    Nadciśnienie wtórne

    Nadciśnienie tętnicze jest chorobą, która początkowo nie daje objawów i dlatego zazwyczaj jest wykrywana przypadkowo. Schorzenie...

    Kryza nadciśnieniowa

    Kryza nadciśnieniowa (przełom nadciśnieniowy) to stan, w którym wartości ciśnienia przekraczają 220/120 mmHg. Jest to stan...

    Nadciśnienie wrotne

    Żyła wrotna to naczynie krwionośne, za którego pośrednictwem krew z jelit dostaje się do wątroby. Jest funkcja bardzo istotna z...

    Zespół Cushinga

    Zespół Cushinga to jedna z częstych chorób układu endokrynologicznego o szerokim wachlarzu objawów klinicznych, będąca...

    Przewlekła niewydolność nerek

    Przewlekła niewydolność nerek

    Przewlekła choroba nerek (PChN), której istotą jest postępujące i nieodwracalne upośledzenie funkcji nerek przyczynia się z...

    Niewydolność nerek

    Niewydolność nerek

    Niewydolność nerek to upośledzenie ich funkcji, przede wszystkim przesączania kłębuszkowego, co objawia się wzrostem gromadzenia...

    GFR (przepływ kłębkowy)

    GFR (przepływ kłębkowy)

    Oznaczanie GFR (glomerular filtration rate) u osób z chorobami nerek ma istotne znaczenie. Uzyskana wartość wskaźnika w sposób...

    Odchudzanie osób z chorobami serca

    Odchudzanie osób z chorobami serca

    Choroby serca stanowią przyczynę kilku tysięcy zgonów rocznie. Liczba ta może się zmniejszyć poprzez wprowadzenie zdrowej diety...

    Tagi Nadciśnienie tętnicze

    Grupy Nadciśnienie tętnicze

    Grupa Nadciśnienie

    Grupa Nadciśnienie

    Grupa dla osób chorujących na nadciśnienie tętnicze. Ciężko jest się z tego schorzenia wyleczyć, ale o przebiegu i łagodzeniu objawów lub lekach zawsze można porozmawiać.

    Grupa Wysokie ciśnienie

    Grupa Wysokie ciśnienie

    Grupa dla osób z wysokim ciśnieniem, gdzie wymienisz się doświadczeniem na temat przyczyn skoków ciśnienia, przyjmowanych lekach oraz naturalnych metodach obniżania wysokiego...

    Grupa Wysokie ciśnienie skurczowe

    Grupa Wysokie ciśnienie skurczowe

    Jedynie ciśnienie skurczowe jest u Ciebie znacząco podwyższone? Zastanawiasz się dlaczego? Zapytaj o to bardziej doświadczonych użytkowników forum lub opowiedz o przebiegu swoich...