Nadciśnienie płucne

Nadciśnienie płucne

Nadciśnienie płucne jest jednostką chorobową, w przebiegu której wzrasta ciśnienie w tętnicach płucnych. Nadciśnienie rozpoznajemy, gdy średnie ciśnienie w tętnicy płucnej przekracza 25 mm Hg (milimetrów słupka rtęci) w spoczynku lub 30 mm Hg w czasie wykonywania wysiłku.

Podział nadciśnienia płucnego

Na podstawie wysokości ciśnienia płucnego mierzonego w tętnicy płucnej nadciśnienie płucne dzieli się na trzy grupy:

  1. nadciśnienie płucne łagodne - odpowiada ciśnieniu 25-36 mm Hg;
  2. nadciśnienie płucne umiarkowane - odpowiada ciśnieniu 35-45 mm Hg;
  3. nadciśnienie płucne ciężkie - odpowiada ciśnieniu >45 mm Hg.

Przyczyny nadciśnienia płucnego

Przyczyną zmian doprowadzających do utrwalonego wzrostu ciśnienia w naczyniach płucnych mogą być różne choroby:

  • choroby serca, wady zastawkowe (niedomykalność zastawki trójdzielnej) lub zespół Eisenmengera w wadach wrodzonych;
  • choroby płuc, takie jak pylice, przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), zespół bezdechu sennego;
  • choroby tkanki łącznej, jak reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), toczeń układowy, mieszana choroba tkanki łącznej;
  • choroby zakrzepowo-zatorowe, głównie powikłania epizodu zatorowości płucnej;
  • inne choroby uszkadzające naczynia płucne (tętnicze, żylne i włośniczkowe), jak zakażenia HIV, nadciśnienie wrotne, zatrucia lekami lub toksynami itp.

Nadciśnienie płucne pod względem przyczyn jego powstawania, dzieli się obecnie na cztery grupy:

  1. tętnicze nadciśnienie płucne - spowodowane głównie chorobami tkanki łącznej, zakażeniem HIV, nadciśnieniem wrotnym, wadami serca;
  2. żylne nadciśnienie płucne - spowodowane głównie chorobami lewej części serca lub chorobami zastawek lewej części serca;
  3. nadciśnienie płucne związane z chorobami układu oddechowego lub niedotlenieniem - spowodowane głównie chorobami śródmiąższowymi płuc, przewlekłą obturacyjną chorobą płuc, zaburzeniami oddychania w czasie snu, długotrwałym przebywaniem na dużych wysokościach;
  4. nadciśnienie płucne związane z przewlekłą chorobą zakrzepowo-zatorową - spowodowane zmianami zakrzepowo-zatorowymi tętnicach płucnych.

Przebieg nadciśnienia płucnego

Niezależnie od przyczyny, zmiany anatomopatologiczne dotyczą ostatecznie płucnych naczyń tętniczych, przerostu ich błony mięśniowej, obkurczenia, uszkodzenia śródbłonka, zmiany reaktywności naczyń (skurcz-rozkurcz). Efektem jest wzrost oporu naczyń płucnych. Takie warunki zmuszają prawą komorę do wzmożonej pracy, co powoduje przerost mięśnia sercowego i rozstrzeń w obrębie prawej komory i w konsekwencji rozwój prawokomorowej niewydolności serca oraz niedomykalności zastawki trójdzielnej. Przerośnięcie i przeciążenie prawej komory serca spowodowane chorobami płuc nazywane jest "sercem płucnym" (cor pulmonale). Powyższe zmiany prowadzą do zmniejszenia rzutu serca i przy braku leczenia - do zgonu.

Objawy nadciśnienia płucnego

Nadciśnienie płucne ma charakter postępujący, dominującymi objawami są: duszność wysiłkowa, męczliwość i ograniczenie tolerancji wysiłku. Z czasem dołączają się objawy i powikłania prawokomorowej niewydolności serca, takie jak obrzęki kończyn, powiększenie wątroby, marskość zastoinowa, przesięki do jamy opłucnej i worka osierdziowego, wodobrzusze, brak apetytu i wyniszczenie. Mogą być obecne również: chrypka, cechy autoimmunologicznego zapalenia tarczycy, objaw Raynauda (zasinienie palców rąk lub stóp spowodowane silnym skurczem ich tętniczek), palce pałeczkowate, szmer niedomykalności zastawki trójdzielnej, sinica centralna, unoszenie skurczowe prawej komory, a w zaawansowanych przypadkach ból dławicowy i zasłabnięcia. Obecne też są oczywiście objawy choroby podstawowej.

Leczenie nadciśnienia płucnego

Leczenie nadciśnienia płucnego jest uzależnione od fazy choroby. Chorzy muszą unikać sytuacji nasilających objawy, czyli wysiłków fizycznych, przebywania na dużych wysokościach i lotów samolotem. Często muszą korzystać z tlenoterapii i ograniczyć spożycie soli kuchennej. Leczenie farmakologiczne opiera się na lekach rozkurczających naczynia (Ca blokery, inhibitory endoteliny, sildenafil), lekach hamujących przerost śródbłonka naczyń oraz - jeśli są konieczne - lekach moczopędnych i przeciwzakrzepowych.

Leczenie operacyjne może mieć charakter paliatywny, pozwalający dotrwać pacjentowi do czasu, gdy możliwa będzie transplantacja płuc i serca. Zabieg paliatywny polega na przebiciu przegrody międzyprzedsionkowej, co pozwala na przepływ krwi bezpośrednio z prawego do lewego przedsionka i odciąża prawą komorę serca. Operację tę nazywa się septosomią przedsionkową. W czasie jej wykonywania śmiertelność wynosi do 10%. Zabieg ten nie ma jednak żadnego wpływu na naczynia płucne, dlatego w ciężkich stadiach nadciśnienia płucnego jedynym ratunkiem dla chorego jest przeszczep płuca i serca. Pięcioletnie przeżycie po tak rozległym przeszczepie wynosi około 40%. U chorych z zakrzepowo-zatorowym nadciśnieniem płucnym wykonywany jest również zabieg trombendarterektomii płucnej. Polega on na mechanicznym usunięciu skrzeplin zrośniętych z błoną wewnętrzną tętnic płucnych.

Dominik Siutka

Komentarze

Znajdź najlepszego lekarza

Reklama

Artykuły Nadciśnienie płucne

Zespół Eisenmengera

Zespół Eisenmengera to określenie dwukierunkowego albo odwróconego (z prawego do lewego serca) przecieku na poziomie serca lub...

Niewydolność serca

Niewydolność serca

Niewydolność serca (niewydolność krążenia, Insufficiaentia cordis (circulatoriae)) jest to zespół objawów spowodowanych...

Zator płuc (zatorowość płucna)

Zator płuc (zatorowość płucna)

Zator płuc (zator płucny, zatorowość płucna) jest stanem klinicznym, w którym dochodzi do zamknięcia światła jednej z tętnic...

Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze (Hypertensio arterialis) jest to choroba układu krążenia polegająca na stałym lub okresowym podwyższeniu...

Obrzęk płuc

Obrzęk płuc

Obrzęk płuc (Oedema pulmonalis) to stan kliniczny będący wynikiem masywnego przemieszczenia płynów z włośniczek płucnych (drobne...

Duszność

Duszność

Uczucie duszności jest wynikiem dysproporcji między zapotrzebowaniem organizmu na tlen a możliwością jego dostarczenia do tkanek...

Nadciśnienie wrotne

Żyła wrotna to naczynie krwionośne, za którego pośrednictwem krew z jelit dostaje się do wątroby. Jest funkcja bardzo istotna z...

Tagi Nadciśnienie płucne

Grupy Nadciśnienie płucne

Grupa Nadciśnienie

Grupa Nadciśnienie

Grupa dla osób chorujących na nadciśnienie tętnicze. Ciężko jest się z tego schorzenia wyleczyć, ale o przebiegu i łagodzeniu objawów lub lekach zawsze można porozmawiać.

Grupa Wysokie ciśnienie

Grupa Wysokie ciśnienie

Grupa dla osób z wysokim ciśnieniem, gdzie wymienisz się doświadczeniem na temat przyczyn skoków ciśnienia, przyjmowanych lekach oraz naturalnych metodach obniżania wysokiego...