Poranny wzrost ciśnienia tętniczego

Poranny wzrost ciśnienia tętniczego

Poranny wzrost ciśnienia tętniczego, w literaturze anglojęzycznej określany jako morning surge, jest zjawiskiem niezwykle istotnym. W toku wielu międzynarodowych badań udowodniono, że największy odsetek epizodów sercowo-naczyniowych ma miejsce właśnie w godzinach porannych. Morning surge określa się jako nadmierny wzrost ciśnienia o 50 mm Hg w okresie między czwartą a dziewiątą rano, w stosunku do najniższego ciśnienia w nocy.

W zasadzie chodzi nie tyle o porę dnia, co o reakcję układu naczyniowego na szybką zmianę pozycji leżącej na pionową oraz przejście ze stanu spoczynku do stanu równego nasilenia aktywności dziennej. Zmiany te wiążą się ze wzrostem napięcia współczulnej części układu autonomicznego i uogólnionym skurczem naczyń krwionośnych. W licznych badaniach wykazano, że sama pobudka powoduje nieznaczny wzrost wydzielania katecholamin (np. adrenaliny), zaś zmiana pozycji z poziomej na pionową powoduje ich duży wyrzut.

Konsekwencją tych reakcji jest wzrost ciśnienia tętniczego. Jeśli z powodu współistniejących chorób (miażdżyca, cukrzyca, choroba niedokrwienna serca i inne), naczynia wieńcowe czy naczynia mózgowe są uszkodzone, poranne wzrosty ciśnienia stanowią dodatkowe obciążenie, które może okazać się krytyczne dla zdrowia i życia chorego. Choroby układu sercowo-naczyniowego są najczęstszą przyczyną zgonów w naszym kraju. Najczęściej w godzinach porannych zdarzają się: zawał serca, arytmia, nagła śmierć sercowa, udar mózgu, zator płucny, ostre rozwarstwienie aorty i pęknięcie tętniaka aorty brzusznej. Szacuje się, że na przewlekłą niewydolność serca choruje około jednego miliona Polaków, a w ciągu 5 lat trwania choroby umiera na nią 60% mężczyzn i 40% kobiet. Na zawał serca przed dojazdem do szpitala umiera około 20% chorych. Kolejne 8% w ciągu pierwszych dni hospitalizacji. Częstość arytmii wzrasta wraz z wiekiem. Nagła śmierć sercowa zdarza się w ciągu roku u jednej osoby na tysiąc. Zatorowość płucna przytrafia się u 20 tysięcy osób rocznie, z czego 20% kończy się zgonem. Dlatego zrozumienie zjawiska morning surge i uwzględnienie go w leczeniu są niezwykle istotne.

Stwierdzenie wysokich wartości ciśnienia tętniczego w godzinach porannych u osoby przyjmującej leki hipotensyjne - nawet jeśli średnie wartości dobowe ciśnienia są zadowalające - jest wskazaniem do zwiększenia dawek przyjmowanych leków lub modyfikacji stosowanej dotychczas terapii. Prawidłowe leczenie hipotensyjne powinno uwzględniać redukcję ciśnienia równomiernie w ciągu całej doby, ze szczególnym uwzględnieniem okresu porannego. Kilkukrotne stwierdzenie ciśnienia wyższego od 140/90 mm Hg w godzinach porannych, mimo stosowania leków hipotensyjnych, jest wskazaniem do natychmiastowej modyfikacji leczenia.

Również samo zachowanie chorego powinno być dostosowane do jego możliwości. Chory z silną tendencją do wzrostu ciśnienia w godzinach porannych powinien unikać wykonywania dużej aktywności fizycznej w tym okresie. Również przyjmowanie używek zwiększających ciśnienie krwi, na przykład takich jak kawa, powinno być zaniechane.

Dominik Siutka

Znajdź najlepszego lekarza

Artykuły Poranny wzrost ciśnienia tętniczego

Udar mózgu

Udar mózgu

Udar mózgu (łac. Insultus cerebri) jest to ogniskowe lub globalne zaburzenia czynności mózgu o wywołane zaburzeniami przepływu...

Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze (Hypertensio arterialis) jest to choroba układu krążenia polegająca na stałym lub okresowym podwyższeniu...

Cukrzyca

Cukrzyca

Cukrzyca jest chorobą wynikającą z zaburzeń metabolizmu glukozy. Przyczyną tych zaburzeń jest względny lub bezwzględny niedobór...

Niedotlenienie mózgu

Niedotlenienie mózgu

Mózg jest najwrażliwszym na niedotlenienie i niedokrwienie narządem naszego organizmu. Pozbawiony tlenu i substancji...

Skoki ciśnienia tętniczego

Skoki ciśnienia tętniczego

Skoki wartości ciśnienia tętniczego mogą być bardzo dokuczliwym objawem. Mogą również stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i...

Syndrom białego fartucha

Syndrom białego fartucha

Syndrom białego fartucha to żartobliwe określenia sytuacji, w której wyniki pomiarów wartości ciśnienia tętniczego danego...

Złośliwe nadciśnienie tętnicze

Złośliwe nadciśnienie tętnicze

Złośliwe nadciśnienie tętnicze to najcięższa postać nadciśnienia tętniczego będąca klasyfikowana jako stan naglący. Oznacza to,...

Tagi Poranny wzrost ciśnienia tętniczego

Grupy Poranny wzrost ciśnienia tętniczego

Grupa Nadciśnienie

Grupa Nadciśnienie

Grupa dla osób chorujących na nadciśnienie tętnicze. Ciężko jest się z tego schorzenia wyleczyć, ale o przebiegu i łagodzeniu objawów lub lekach zawsze można porozmawiać.

Grupa Wysokie ciśnienie

Grupa Wysokie ciśnienie

Grupa dla osób z wysokim ciśnieniem, gdzie wymienisz się doświadczeniem na temat przyczyn skoków ciśnienia, przyjmowanych lekach oraz naturalnych metodach obniżania wysokiego...