Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa

Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa

Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa (ICUS - intracoronary ultrasound) należy do technik inwazyjnego diagnozowania serca i naczyń wieńcowych, dzięki obrazowaniu anatomii tętnic wieńcowych. Stanowi uzupełniającą metodę dla angiografii.

W związku z ogromnym rozpowszechnieniem występowania choroby niedokrwiennej w populacji oraz dużej umieralności z jej powodu, przywiązuje się coraz większą rolę do poszukiwania nowych metod obrazujących naczynia wieńcowe, które ułatwią ustalenie wskazań do zabiegów rewaskularyzacyjnych, zwłaszcza u chorych z granicznymi zwężeniami (redukcja o 40-70% wymiaru poprzecznego światła naczynia w ocenie angiograficznej).

Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa - opis metody

Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa polega na wprowadzeniu do naczynia cienkiego cewnika z miniaturowej wielkości głowicą ultradźwiękową (częstotliwość 20-50 MHz) poprzez tętnicę udową do serca. Podczas wycofywania cewnika powstaje sekwencja obrazów o dużej rozdzielczości, która może być przedstawiona jako trójwymiarowa rekonstrukcja badanego odcinka tętnicy. Przed badaniem podaje się dożylnie heparynę oraz nitroglicerynę do naczyń wieńcowych, co zapobiega ich skurczowi.

Zalety ultrasonografii wewnątrznaczyniowej

Dzięki temu badaniu można zobrazować światło i ścianę tętnic wieńcowych, a przez to określić zwężenia i wykryć wczesne stadia miażdżycy. Ponadto, badanie umożliwia lepsze dobranie rozmiaru balonu w razie wskazań do poszerzania tętnic. Obrazując blaszkę miażdżycową, prócz oceny morfologii (pęknięcie blaszki, jej rozwarstwienie), można też określić jej przybliżony skład, tj. odróżnić blaszkę bogatą w lipidy od bogatej w kolagen (wraz z zawartością lipidów zmniejsza się echogeniczność). Korzyści z ICUS stanowią miejsce tej metody zarówno jako procedury diagnostycznej, jak i terapeutycznej.

Badanie ultrasonograficzne cechuje wysoka powtarzalność uzyskiwanych wyników, zarówno pomiędzy różnymi badaczami, jak i pomiędzy dwoma seriami pomiarów wykonywanych przez tego samego badacza.

Jakie są zalety ICUS w porównaniu do koronarografii?

Angiografia wieńcowa obrazuje światło naczyń dwuwymiarowo i pozwala określić jedynie stopnień ich zwężenia. Tak więc w przeciwieństwie do angiografii, ICUS umożliwia ocenę poszczególnych warstw ściany tętnicy oraz dystrybucji blaszki miażdżycowej. Obrazuje też blaszki miażdżycowe w naczyniach ukazanych w koronarografii jako prawidłowe.

Powikłania ultrasonografii wewnątrznaczyniowej

Niezależnie od licznych zalet, jest to badanie inwazyjne, dlatego też nie można go traktować jako badanie przesiewowe. Częstość powikłań utrzymuje się na poziomie kilku procent. Do najczęstszych powikłań należy obkurczenie tętnicy wieńcowej na cewniku, co jest odwracalne przy pomocy nitrogliceryny. Inne zagrożenia to przebicie lub rozwarstwienie ściany tętnicy, dysekcja lub uwięzienie cewnika, a w wyjątkowych przypadkach zawał serca.

Wskazania do ultrasonografii wewnątrznaczyniowej

ICUS jako metoda diagnostyczna jest wykorzystywana w diagnostyce zwężeń o niejednoznacznym obrazie w angiografii lub utrudnionej ocenie ilościowej, np. w rozwidleniach tętnic, w pniu lewej tętnicy wieńcowej, ostialne, asymetryczne. Również w celu oceny istotności zwężenia oraz zmian w naczyniach o prawidłowym obrazie angiograficznym (szacuje się, iż prawidłowy wynik koronarografii jest w około 10-15% pacjentów z podejrzeniem patologii w obrębie naczyń). Przyspieszony rozwój waskulopatii naczyń wieńcowych jest podstawową przyczyną śmiertelności osób z przeszczepionym sercem w pierwszym roku od transplantacji. Dzięki ICUS można wcześniej wykazać niepokojące zmiany.

ICUS ułatwia planowanie przezskórnej interwencji wieńcowej (PCI), ponieważ ułatwia dobór wielkości balonu, techniki interwencji oraz pozwala dokonać oceny zaawansowania miażdżycy w odcinku planowanego zabiegu. Wskazaniem do rewaskularyzacji jest minimalne pole powierzchni światła tętnicy, poniżej 6 mm kwadratowych dla lewej tętnicy wieńcowej i poniżej 4 mm kwadratowych dla pozostałych głównych tętnic wieńcowych. Ponadto, ICUS służy ocenie wyników PCI poprzez rozpoznanie powikłań (rozwarstwienia ściany, zakrzepicy), ocenę rozprężenia stentu (wykrywanie konieczności ponownego stosowania balonu).

Przeciwwskazania ultrasonografii wewnątrznaczyniowej

Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa jest przeciwwskazana w razie lokalizacji zmian w krętych odcinkach tętnic (zawyżone wyniki pomiaru), przy całkowitym zamknięciu naczynia oraz gdy naczynie ma średnicę mniejszą niż średnica cewnika ultrasonograficznego. Trudno w badaniu ultrasonograficznym odróżnić świeże skrzepliny, które są hipoechogeniczne, tak jak bogata w lipidy blaszka miażdżycowa. W wypadku przeciwwskazań do koronarografii również nie przeprowadza się ICUS. Największą wadą tej techniki pozostaje wysoki koszt jednorazowych głowic wewnątrznaczyniowych.

Lekarz Magdalena Kowalska

Piśmiennictwo: "Choroby wewnętrzne", pod redakcją prof. dra hab. Andrzeja Szczeklika, tom I, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005.

Znajdź najlepszego lekarza

Artykuły Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa

Anomalie tętnic wieńcowych

Anomalie tętnic wieńcowych możemy podzielić na trzy grupy: przetoki tętniczo-żylne; odejście lewej tętnicy wieńcowej od tętnicy...

Naczynia wieńcowe serca

Naczynia wieńcowe serca

Serce człowieka unaczynione jest przez tętnice wieńcowe (początkowy odcinek tętnic wieńcowych obejmuje serce, co może przypominać...

Tętnice wieńcowe

Tętnice wieńcowe

Tętnice wieńcowe są naczyniami doprowadzającymi krew do mięśnia sercowe. Stanowią pierwsze odgałęzienia aorty wstępującej,...

Rewaskularyzacja

Rewaskularyzacja

Rewaskularyzacja ma na celu przywrócenie prawidłowego krążenia w świetle naczynia poprzez jego udrożnienie lub poszerzenie....

Tagi Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa

Grupy Ultrasonografia wewnątrznaczyniowa

Grupa Choroba niedokrwienna (wieńcowa)

Grupa Choroba niedokrwienna (wieńcowa)

Podziel się z innymi użytkownikami jak u Ciebie objawia się choroba niedokrwienna. Dowiedz się jak radzić sobie z rozległymi dolegliwościami przy wieńcówce oraz jakie leki mogą je...

Grupa Miażdżyca

Grupa Miażdżyca

Grupa dla osób chorujących na miażdżycę. Możesz tutaj porozmawiać o natężeniu i przebiegu choroby oraz o możliwych sposobach leczenia i ich skuteczności.